วัดตะปอนน้อย


ละติจูด 12.4807268256 , ลองจิจูด 102.169813792

สถานที่ตั้ง

หมู่ 3 ตะปอน หมู่ 4 ตำบล เกวียนหัก อำเภอ ขลุง จันทบุรี 22110 ตำบลตะปอน อำเภออำเภอขลุง จังหวัดจันทบุรี รหัสไปรษณีย์ 22110

ประเภทแหล่งศิลปกรรมฯ

วัด วัดร้าง ศาสนสถาน

ความสำคัญ/ลักษณะ

เป็นวัดเก่าแก่คู่บ้านคู่เมืองของอำเภอขลุง สร้างขึ้นเมื่อประมาณ พ.ศ. 2125 เป็นวัดที่คงอยู่มาถึงปัจจุบันนี้ ภายในวัดมีสิ่งสำคัญ ได้แก่ เจดีย์ฐาน 8 เหลี่ยมชำรุดทรุดโทรมมาก และมีจิตรกรรมฝาผนังในโบสถ์เก่าที่มีคุณค่าแต่ลบเลือนไปเป็นอันมาก ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานเมื่อวันที่ 8 มีนาคม 2478

"วัดตะปอนน้อย" ที่นี่ได้รับการขึ้นทะเบียนโบราณสถานจากกรมศิลปากรเมื่อปี  พ.ศ. 2478 ถือว่าเป็นวัดเก่าแก่แห่งหนึ่งในจันทบุรี ตั้งอยู่ใน อ.ขลุง  จ.จันทบุรี ไม่ปรากฎหลักฐานใดๆเลยว่าใครเป็นผู้สร้างวัดแห่งนี้ และสร้างขึ้นเมื่อใด ได้มีการสันนิฐานไว้จากสถาปัตยกรรมว่า  วัดตะปอนน้อยแห่งนี้คาดเดาว่าสร้างขึ้นเมื่อสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้นหรือไม่ก็สมัยอยุธยาตอนปลาย

ความโดดเด่นของวัดตะปอนน้อยเป็นเรื่องของ สถาปัตยกรรมของอุโบสถที่ทำจากอิฐถือปูนทั้งหลังภายในตัวอุโบสถมีเสาไม้รับโครงหลังคาเป็นศิลปกรรมผสมผสาน ในสมัยอยุธยาตอนปลายต่อเนื่องกับสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น หน้าบันปรากฏ ภาพสลักไม้รูปนารายณ์ทรงสุบรรณ ใต้หน้าบันเป็นแผ่นสลักไม้สี่เหลี่ยมเรื่องรามเกียรติ์ เป็นท่าจับช่วงพญายักษ์รบกับลิง (เป็นที่น่าสังเกตว่าสัญลักษณ์รูปนารายณ์ทรงสุบรรณถือเป็นลักษณะเฉพาะของกรุงศรีอยุธยา โดยมาจากคำว่า "อโยธยา" เมืองของพระราม ซึ่งเป็นอวตารของพระนารายณ์ และปฐมกษัตริย์ คือ พระเจ้าอู่ทอง ซึ่งทรงพระนามว่า "รามาธิบดี" คือพระนารายณ์)

ภายในโบสถ์มีจิตรกรรม ฝาผนังสมัยอยุธยาตอนกลาง ซึ่งเป็นภาพเขียนสีฝุ่นผสมกาวอันมีคุณค่าในด้านประวัติศาสตร์ศิลปะเป็นอย่างยิ่ง จิตรกรรมเหล่านี้สะท้อนความเป็นไปของบ้านเมืองในอดีต  วิถีชีวิต กลุ่มคนไม่ว่าจะเป็นคนไทย คนจีน ฝรั่งที่มีการติดต่อค้าขายกันในสมัยนั้น นอกจากนั้นยังมีหอไตรอยู่ในสระน้ำข้างศาลาการเปรียญ เป็นหอเก็บพระไตรปิฎกขนาดเล็ก ปัจจุบันพังลงมาทั้งหลังแล้ว แต่ทางวัดยังเก็บชิ้นส่วนไม้ไว้ใต้ถุนศาลาเกือบครบทั้งหลัง และยังมีการค้นพบพระพุทธรูปปางมานวิชัยทำด้วยทองเหลือง ตู้พระธรรมไม้ เจดีย์ทองเหลือง ใบเสมาหิน วัดตะปอนน้อยนอกขากเป็นสถานที่โบราณเก่าแก่แล้วยังเป็นที่รวบรวมโบราณวัตถุต่างๆ เช่น เครื่องใช้ คัมภีร์ใบลาน สำหรับเป็นที่แหล่งเรียนรู้ที่สำคัญอีกแห่งหนึ่ง

สถานการณ์สิ่งแวดล้อม

ขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานเมื่อวันที่ 8 มีนาคม 2478

ปัจจุบัน สภาพแวดล้อมโดยรอบ มีการพัฒนาสมัยใหม่ที่มีรูปแบบอาคารบ้านพักอาศัยเกิดขึ้น มีประชากรหลากหลาย สัญชาติ เข้ามารับจ้างและประกอบกอบอาชีพค้าขายผลไม้ มีการสร้างขนาดเล็กที่พักเพื่อรับรองนักเที่ยวเข้ามาท่องเที่ยวในชุมชน เช่น รีสอร์ท โฮมเสตย์

หน่วยอนุรักษ์ฯ

แก้ไขเมื่อ

2021-10-11

ข้อมูลสถิติ
ภาพประจำแหล่งศิลปกรรม
เอกสาร

การใช้งบประมาณตามแผนงานต่างๆ

ชื่อ รายละเอียด งบประมาณ ปี เอกสาร

รายงานสถานการณ์สิ่งแวดล้อม

ชื่อ รายละเอียด ปี เอกสาร